حسابداری کالای امانی چیست؟ ثبت حسابداری و کدینگ کالای امانی

حسابداری کالای امانی به فرآیند ثبت کالاهایی اشاره دارد که به صورت امانی به فروشنده یا نماینده‌ای دیگر سپرده شده‌اند تا به فروش برسند. در این نوع معاملات، مالکیت کالا همچنان برای مالک اصلی باقی می‌ماند تا کالا توسط نماینده فروش فروخته شود. این روش از حسابداری به مالک اصلی اجازه می‌دهد تا بدون نیاز به انتقال مالکیت، کالاهای خود را در بازار عرضه کند و در عین حال نماینده نیز از فروش کالاها بهره‌مند شود. در ادامه به توضیح کالای امانی، ثبت حسابداری آن و مفاهیم مربوط به آن می‌پردازیم.

کالای امانی چیست؟

برخی از واحدهای تجاری تولید کننده و توزیع کننده جهت به دست آوردن بازار جدید و توسعه فروش، برخی از کالاهای خود را به عنوان کالای امانی در اختیار اشخاص یا شرکت‌ها تحت عنوان نماینده قرار می‌دهند تا توسط آن‌ها به فروش برسد. مالک اصلی (آمر) کالای امانی را برای نماینده (حق العمل کار) ارسال می‌کند و نماینده کالا را به فروش می‌رساند و طبق توافق درصدی از فروش محصولات دریافت می‌کند. طبق استانداردهای حسابداری تا زمانی که کالای امانی به شخص ثالث فروخته نشود، نباید به عنوان درآمد شناسایی شود.

آمر و حق العمل کار

آمر: شخصی یا شرکتی است که کالای امانی را برای فروش به صورت امانی برای طرف مقابل خود می‌فرستد. به فرستنده و صاحب کالای امانی، آمر می‌گویند.

حق العمل کار: شخص یا شرکتی است که به نام خود ولی به حساب دیگری معامله کرده و در قبال آن حق العمل دریافت می‌کند. حق العمل کار، کالای امانی را می‌پذیرد و در مقابل دریافت درصدی از فروش، کالا را به فروش می‌رساند.

تفاوت فروش عادی و فروش کالای امانی

مزایای فروش امانی برای آمر

1. دسترسی به بازارهای جدید و در نتیجه گسترش بازار و افزایش فروش
2. اطمینان بیشتر از وصول بهای کالای امانی تا فروش‌های عادی نسیه
3. تبلیغ و بازاریابی برای محصولات جدید
4. کاهش هزینه‌های فروش و بازاریابی

مزایای فروش امانی برای حق العمل کار

1. کسب درآمد بدون نیاز به سرمایه گذاری
2. کاهش ریسک فروخته نشدن یا از مد افتادن
3. در صورت کاهش قیمت فروش، حق العمل کار زیان نمی‌کند.
4. در اثر فروش نرفتن کالای امانی، سرمایه حق العمل کار راکد نمی‌ماند.

سند حسابداری کالای امانی در دفاتر آمر

ثبت حسابداری کالای امانی زمانی در دفتر آمر انجام می‌شود که کالای امانی برای حق العمل کار ارسال شود.

ارسال کالا به حق العمل کار

پرداخت هزینه‌های ارسال کالای امانی توسط آمر

ثبت مبلغ فروش کالا توسط حق العمل کار

ثبت پرداخت هزینه‌های انجام شده توسط حق العمل کار

ثبت پرداخت حق العمل

ثبت دریافت حواله از حق العمل کار (دریافت مبلغ فروش پس از کسر هزینه‌ها و حق العمل)

بستن حساب کالای امانی در صورت سود

بستن حساب کالای امانی در صورت زیان

سند حسابداری کالای امانی در دفاتر حق العمل کار

مراحل ثبت سند حسابداری کالای امانی در دفاتر حق العمل کار به شرح زیر است:

پرداخت هزینه حمل و انبارداری

ثبت هزینه‌های تخلیه و حمل

ثبت بهای کالای فروش رفته

ثبت حق العمل مقرر برای حق العمل کاری

ثبت حق التضمین

ثبت ارسال حواله

نکات ثبت حسابداری کالای امانی

• حساب آمر در حسابداری کالای امانی به منزله حساب‌های پرداختنی و حساب حق العمل کار به منزله حساب‌های دریافتنی است.
• حساب کالای امانی به منزله عملکرد فروش امانی در دفاتر آمر می‌باشد که در پایان دوره در صورت بدهکار بودن نشان دهنده زیان فروش امانی و در صورت بستانکار بودن نشان دهنده سود فروش امانی می‌باشد.
• حساب موجودی کالا نزد حق العمل کار یک حساب دائمی بوده که جزو موجودی‌های آمر در ترازنامه در قسمت دارایی‌های جاری ذکر می‌شود.
• حق العمل و حق التضمین جز هزینه‌های فروش هستند.

آیا می‌توان کالاهای امانی را در قسمت دارایی‌ها ثبت کرد؟

کالاهای امانی در پایان دوره مالی

در پایان دوره بایستی مقدار کالایی که نزد حق العمل کار باقی مانده و به فروش نرسیده، به قیمت تمام شده به موجودی کالای آمر اضافه شود و در دفاتر آمر جهت تنظیم و تهیه صورت‌های مالی ثبت شود.

کدینگ حسابداری کالای امانی

کدینگ کالای امانی

کدینگ کالای امانی

کدینگ آمر

کدینگ آمر

آیا امکان بازگشت کالای امانی وجود دارد؟

در صورتی که حق العمل کار قادر به فروش کالای امانی نباشد، می‌تواند نسبت به عودت کالا به آمر با هزینه آمر اقدام نماید. همچنین آمر می‌تواند قبل از ارسال کالا برای حق العمل کار تخصص، تجربه و توانایی حق العمل کار را بررسی کند که مجبور به پذیرش کالای مرجوعی نشود.

جمع بندی

حسابداری کالای امانی، کمک می‌کند تا بدون انتقال مالکیت کالا، بتوان کالای خود را به فروش رساند و بازار جدید و فروش گسترده‌تر داشت. همچنین به نماینده فروش کمک می‌کند تا بدون نیاز به سرمایه گذاری، کسب درآمد کند. در این مقاله سعی کردیم تمامی مباحث حسابداری کالای امانی را برای شما تشریح کنیم. محاسبان در دوره آموزش حسابداری تمامی نکات مربوط به حسابداری کالای امانی و صفر تا صد حسابداری را به صورت عملی و تئوری آموزش می‌دهد، برای کسب اطلاعات بیشتر با شماره 0314020 در تماس باشید.

سوالات متداول