حقوق کارگر روزمزد؛ قرارداد + بیمه

حقوق روزمزد موضوعی است که در پایان هر سال با مشخص شدن حقوق اداره کار برای بسیاری از کارگرانی که به صورت روزمزدی مشغول به کار هستند، اهمیت دارد. این موضوع به خصوص در سال 1404 که تغییرات جدیدی در حداقل حقوق و دستمزد ایجاد شد، اهمیت بیشتری پیدا کرد. در این مقاله از محاسبان، با کارگر روزمزد در قانون کار، حقوق روزمزد اداره کار و محاسبه حقوق روزمزد آشنا می‌شویم.

گروه‌های کارگری طبق قانون کار

طبق ماده ۲ قانون کار، کارگر به شخصی گفته می‌شود که در قبال دریافت حق‌السعی مقرر در قانون کار از جمله حقوق، دستمزد و سایر مزایا برای کارفرما فعالیت می‌کند. بر‌اساس قانون کار، کارگران با توجه به نوع قرارداد و مدت زمان اشتغال به گروه‌های مختلفی مانند کارگران دائم، موقت، دارای قرارداد کار معین، روزمزد و ساعتی تقسیم می‌شوند.

کارگر روزمزد در قانون کار

کارگر روزمزد به افرادی گفته می‌شود که به‌صورت موقت و غیرمستمر برای یک کارفرما فعالیت می‌کنند. بر‌اساس قانون، این دسته از کارگران متناسب با میزان و حجم کاری که در طول هر روز انجام می‌دهند، دستمزد دریافت می‌کنند و مانند کارگران دارای قرارداد دائم، حقوق ماهانه یا دوره‌ای ندارند.

در تعریف کارگر روزمزد، فرد از یک روز تا چند روز برای کارفرما کار می‌کند و دستمزد او دقیقاً به همان تعداد روزهای کاری پرداخت می‌شود. نمونه‌های رایج این نوع شغل را می‌توان در مشاغلی مانند کارگران ساختمانی یا نیروهای نظافت منازل و ادارات مشاهده کرد. این افراد در زمرهٔ کارگران موقت و ساعتی قرار می‌گیرند و به همین دلیل، حقوق کارگر روزمزد ساختمانی و سایر کارگران روزمزد، مطابق قرارداد موقت تعیین و پرداخت می‌شود.

قرارداد کار کارگر روزمزد

به‌طور کلی، قرارداد کار می‌تواند به‌صورت شفاهی یا کتبی تنظیم شود و مبنایی است که بر‌‎اساس آن کارفرما متعهد به پرداخت حقوق و دستمزد فرد به‌صورت موقت یا دائمی می‌شود. این قرارداد نشان‌ دهندهٔ یک رابطه دوطرفه میان کارگر و کارفرما است که هر یک از طرفین موظف‌ هستند به تعهدات و وظایف تعیین‌ شده پایبند باشند.

بیمه کارگر روزمزد

بیمه کارگر روزمزد، یکی از مهم‌ترین حقوق قانونی این گروه از شاغلان به شمار می‌رود. با این حال، بسیاری از کارگران روزمزد همواره با این دغدغه مواجه‌اند که آیا مشمول بیمه می‌شوند یا خیر. متاسفانه برخی کارفرمایان و حتی افراد جامعه تصور می‌کنند کارگر روزمزد تنها مستحق دریافت دستمزد است و الزامی برای بیمه‌ کردن او وجود ندارد. بر‌اساس قانون کار و قانون تأمین اجتماعی، بیمه‌ شدن ارتباطی با نوع قرارداد (دائم، موقت یا روزمزدی) ندارد و هر فردی که در قبال انجام کار، مزد دریافت می‌کند، باید بیمه شود. بنابراین علاوه بر محاسبه حقوق و دستمزد، بیمه هم حق قانونی کارگران روزمزد است.

البته به دلیل ماهیت شغل این افراد و همکاری با کارفرمایان مختلف، برخی مزایا مانند حق سنوات، عیدی و پاداش پایان سال معمولاً برای آن‌ها در نظر گرفته نمی‌شود. از طرف دیگر، سهم ۲۳ درصدی حق بیمه که بر عهدهٔ کارفرما است، باعث شده برخی کارفرمایان در پرداخت بیمه کارگران روزمزد دچار چالش شوند؛ اما این موضوع به هیچ عنوان رافع مسئولیت قانونی آن‌ها نیست.

حقوق روزمزد اداره کار

حقوق کارگر روزمزد در سال ۱۴۰۴ براساس مصوبات وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تعیین شده و شامل حداقل دستمزد پایه و مزایای جانبی کارگران می‌شود. این نوع حقوق به کارگرانی تعلق می‌گیرد که براساس تعداد روزهای کارکرد، دستمزد دریافت می‌کنند و معمولاً شامل بیمه، حق اولاد و حق مسکن هم می‌شود.

برای محاسبه حقوق روزمزد سال ۱۴۰۴، ابتدا دستمزد روزانه کارگر مشخص و سپس در تعداد روزهای کاری در ماه ضرب می‌شود. این حقوق برای مشاغل غیر ثابت و افرادی که به صورت روزانه کار می‌کنند، ملاک پرداخت است و رعایت آن برای کارفرمایان الزامی است.

نحوه محاسبه حقوق روزمزد

نحوهٔ محاسبه حقوق روزمزد ۱۴۰۴ در یک ماه عبارت است از:

1. محاسبه حقوق پایه ماهانه:

حقوق پایه = حداقل دستمزد روزانه × تعداد روزهای واقعی کارکرد در ماه

مثال: کارگری که در ماه ۳۱ روزه، ۲۰ روز کار کرده باشد:
۳,۴۶۳,۶۵۶ ریال × ۲۰ روز = ۶۹,۲۷۳,۱۲۰ ریال

2. اضافه کردن مزایای مشمول:
مزایایی مانند حق مسکن و بن خواروبار به تناسب روزهای کارکرد تعلق می‌گیرند. فرمول محاسبه حق مسکن تناسبی به این شکل است:

حق مسکن قابل پرداخت = (حق مسکن ماهانه ÷ ۳۰) × تعداد روزهای کارکرد

مثال: برای همان کارگر با ۲۰ روز کارکرد:
(۹,۰۰۰,۰۰۰ ÷ ۳۰) × ۲۰ = ۶,۰۰۰,۰۰۰ ریال

3. اضافه‌کاری:
دستمزد ساعتی عادی: برای محاسبه اضافه‌کار، ابتدا دستمزد ساعتی را حساب کنید:

دستمزد ساعتی = حداقل دستمزد روزانه ÷ ۷.۳۳ ≈ ۴۷۲,۵۳۱ ریال

برای هر ساعت اضافه‌کاری، ۴۰٪ به نرخ ساعتی عادی اضافه می‌شود:
۶۶۱,۵۴۴ ریال ≈ ۴۷۲,۵۳۱ ریال × ۱.۴

مالیات حقوق روزمزد

در سال ۱۴۰۴، سقف معافیت مالیاتی برای حقوق ماهانه ۲۴ میلیون تومان تعیین شده است. با توجه به این که حقوق کارگر روزمزد معمولاً از این مقدار کمتر است، در بیشتر موارد مشمول مالیات نمی‌شود. با این حال، اگر مجموع دریافتی‌های یک کارگر از یک یا چند کارفرما در طول سال از حد مشخصی فراتر رود، ممکن است مشمول مالیات شود. عیدی و پاداش پایان سال در هر مقداری، معاف از مالیات است.

تفاوت حقوق کارگر روزمزد و دائم

تفاوت حقوق کارگر روزمزد و کارگر دائم به شرح جدول زیر است:

جمع‌بندی

حقوق کارگر روزمزد در سال ۱۴۰۴، چتر حمایتی گسترده‌ای از حداقل دستمزد ۳,۴۶۳,۶۵۶ ریالی برای هر روز کار که بیمه اجباری و دریافت مزایای رفاهی به تناسب کارکرد را در بر می‌گیرد. کلید دریافت صحیح این حقوق، تنظیم قرارداد و محاسبه دقیق بر‌اساس روزهای کارکرد واقعی است. آیا تا به حال تجربه تفاوت بین دستمزد توافق شده و دستمزد محاسبه شده بر‌اساس قانون را داشته‌اید؟ لطفاً نظرات خود را در کامنت‌ها با ما به اشتراک بگذارید.

سوالات متداول