غرامت ایام بارداری؛ شرایط دریافت، نحوه محاسبه + مبلغ غرامت

سازمان تامین اجتماعی به منظور تامین رفاه بیمه‌شدگان رویکردهای مختلفی برای حمایت از آنان اتخاذ کرده‌ است. یکی از این رویکردها، پرداخت دستمزد به آن دسته از خانم‌هایی است که به علت بارداری و ناتوانی موقت در اشتغال با مشکلات مالی مواجه هستند. در این مقاله همه موارد و شرایط مربوط به دریافت غرامت ایام بارداری را بررسی می‌کنیم.

غرامت بارداری چیست؟

به زبان ساده، غرامت بارداری وجه مالی است که سازمان تامین اجتماعی به خانم‌های باردار بیمه شده پرداخت می‌کند. به عبارتی دیگر، هنگامی که افراد به دلیل مرخصی زایمان، مراقبت از نوزاد یا مشکلات خاص دوران بارداری نیاز به استراحت دارند و نمی‌توانند شاغل باشند، کمک هزینه‌ای به آن‌ها تعلق می‌گیرد که به آن غرامت ایام بارداری می‌گویند.

پرداخت غرامت بارداری به دلایل زیر انجام می‌شود:

1. جبران درآمد از دست رفته مادر: معمولاً در طول مدت بارداری و مخصوصاً در زمان زایمان، فعالیت‌های کاری متوقف می‌شوند. در این حالت، کمک هزینه‌ای به مادر پرداخت شده تا از فشار مالی و فرسودگی روحی جلوگیری شود. 
2. حفظ سلامت: پرداخت غرامت به خانم‌های باردار کمک می‌کند که بدون نگرانی از مشکلات مالی، به سلامت خود و جنین اهمیت داده و خطرات ناشی از بارداری و زایمان را کاهش دهند.
3. حمایت از نیروی کار زن و جلوگیری از تبعیض: بر‌ اساس قانون کار ایران، نیروی زن بیمه شده تحت حمایت سازمان بیمه تامین اجتماعی است و دریافت غرامت بارداری حق قانونی محسوب می‌شود. همچنین، پرداخت این غرامت به جلوگیری از تبعیض کمک کرده و باعث می‌شود که بارداری به موانع شغلی تبدیل نشود. 
4. حمایت از خانواده و فرزندآوری: تشویق به فرزندآوری و حمایت از بنیان خانواده احتیاج به پشتوانه مالی دارد. به همین منظور، تصمیم پرداخت کمک هزینه از سوی سازمان تامین اجتماعی اتخاذ شده است.

شرایط دریافت غرامت دستمزد ایام بارداری

دریافت غرامت دستمزد بارداری از سازمان تامین اجتماعی دارای شرایط خاصی است که فرد درخواست کننده باید به آن‌ها توجه کند. این شرایط عبارت است از:

• متقاضی باید در یک سال قبل از تاریخ زایمان، حداقل به مدت 60 روز حق بیمه پرداخت کرده باشد
• متقاضی باید قبل از شروع استراحت یا مشغول به کار بوده و یا در مرخصی استحقاقی بوده باشد
• متقاضی باید در دوره استراحت مشغول به کار نبوده و همچنین با کارفرما قطع ارتباط نکرده باشد

مدارک مورد نیاز جهت دریافت غرامت ایام بارداری

برای دریافت غرامت بارداری تامین اجتماعی، لازم است که مدارک مورد نیاز را به شعبه بیمه‌ای ارائه کنید که کارفرمای شما هر ماه لیست بیمه و حقوق را در آن شعبه رد می‌کند. مدارک مورد نیاز برای دریافت غرامت بارداری به شرح زیر است:

• اصل شناسنامه
• کارت ملی
• دفترچه تامین اجتماعی
• معرفی‌نامه از کارفرما
• گواهی پزشک مهردار
• یک قطعه عکس

مدت استراحت پزشکی بارداری چقدر است؟

مدت استراحت در نظر گرفته شده برای زایمان‌های یک و دوقلو، 9 ماه و برای زایمان‌های 3 قلو و بیشتر، یک سال است. متقاضی می‌تواند از این مدت استراحت، قبل و بعد از زایمان استفاده کند؛ ولی 90 روز آن حتما باید پس از زایمان مورد استفاده قرار بگیرد. 

مرخصی زایمان برای آقایان

تمام آقایانی که در بخش‌های دولتی، غیردولتی و عمومی مشغول به کار هستند، می‌توانند در زمان زایمان همسرانشان 3 روز مرخصی بگیرند. البته، به این نکته توجه کنید که مرخصی زایمان برای آقایان قابلیت ذخیره شدن ندارد؛ زیرا این نوع مرخصی مشمول مرخصی استحقاقی نمی‌شود.  

محاسبه غرامت ایام بارداری

مبلغ غرامت ایام بارداری مساوی است با دو سوم از آخرین حقوق متقاضی به علاوه روزهای استراحت و بدون کسر سه روز اول. برای این که میانگین آخرین حقوق روزانه خود را محاسبه کنید، باید همه مبلغی که در سه ماه آخر قبل از شروع مرخصی، بیمه از آنها کسر شده را با یکدیگر جمع کرده و سپس، عدد به‌دست آمده را بر تعداد روزهای کارکرد بیمه (روزهایی که بیمه رد شده) تقسیم کنید.

نحوه محاسبه غرامت دستمزد ایام بارداری تامین اجتماعی

برای محاسبه غرامت بارداری تامین اجتماعی موارد زیر را به ترتیب انجام دهید:

1. وارد سایت تامین اجتماعی با آدرس https://es.tamin.ir شوید.
2. از منوی بیمه‌شدگان، حمایت‌های کوتاه مدت را انتخاب کرده و در بعد روی گزینه محاسبه مبلغ غرامت دستمزد ایام بارداری کلیک کنید.
3. تاریخ شروع و پایان استراحت متقاضی را وارد کرده و دکمه محاسبه مبلغ غرامت دستمزد ایام بیماری را بزنید.

در نهایت، دو مبلغ به شما نمایش داده می‌شود. یک مبلغ مربوط به متوسط دستمزد در 90 روز آخر متقاضی است و دیگری نشان دهنده غرامت بارداری قابل پرداخت به متقاضی است. 

مشکلات رایج متقاضیان هنگام دریافت غرامت بارداری 

بیشترین مشکلاتی که متقاضیان در زمان دریافت غرامت بارداری تامین اجتماعی با آن‌ها مواجه می‌شوند به شرح زیر است:

• قطع یا ایجاد وقفه در سابقه بیمه: قطع بیمه از رایج‌ترین مشکلات دریافت غرامت بارداری است. در این زمان ممکن است بیمه با تاخیر رد شود، چندین ماه ارسال نشود و یا حتی قبل از مرخصی زایمان به طور کامل قطع شود. در صورت بروز این مشکلات، روند دریافت غرامت بارداری رد شده و یا به تعویق می‌افتد.
• نداشتن سابقه بیمه مورد نیاز: یکی از مواردی که متقاضیان به آن توجه نمی‌کنند، حداقل سابقه بیمه لازم برای دریافت غرامت است. بسیاری از افراد تصور می‌کنند تنها بیمه بودن کافی است؛ در حالی که متقاضی باید سابقه پرداخت بیمه حداقل به مدت 60 روز در سال قبل را داشته باشد.
• تفاوت کمک هزینه بیمه با حقوق واقعی افراد: زمانی که سازمان حقوق نیروها را کمتر از مقدار واقعی در لیست بیمه رد کند، غرامت بارداری نیز کمتر از حد انتظار به متقاضی پرداخت می‌شود. 
• ناقص بودن مدارک: ارائه نکردن مدارک پزشکی و اداری مورد نیاز، منجر به ثبت نشدن مرخصی اداری در سامانه کمک هزینه بارداری تامین اجتماعی و متوقف شدن پرونده دریافت غرامت می‌شود. 
• تاخیر در پرداخت غرامت دستمزد بارداری: پرداخت غرامت بارداری ممکن است چندین ماه طول بکشد که این امر فشار مالی برای فرد متقاضی ایجاد می‌کند.

وظایف کارفرما در دوره بارداری کارکنان

همانطور که پیش‌تر گفته شد، غرامت ایام بارداری توسط سازمان تامین اجتماعی به شخص متقاضی پرداخت می‌شود؛ ولی کارفرما نیز در این دوران تعهداتی دارد که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم:

• براساس ماده 76 قانون کار و ماده 67 قانون تامین اجتماعی، مرخصی ایام بارداری و زایمان تاثیری بر وضعیت استخدام، حقوق، مزایا و سوابق بیمه فرد متقاضی ندارد. 
• کارفرما موظف است موقعیت شغلی کارگر زن باردار را حفظ کرده و پس از پایان مرخصی، او را به کار بازگرداند. 
• اخراج یا تعدیل نیروی زن به دلیل بارداری خلاف قانون است و در صورت انجام این موارد با کارفرما برخورد قانونی می‌شود. همچنین، کارفرما موظف است حق بیمه نیروی زن را مطابق با قانون و مقررات پرداخت کند و ایام مرخصی را جزء سوابق کاری وی در نظر بگیرد. بنابراین، مواردی مانند سنوات، عیدی و بازنشستگی نیز به نیروی کار زن تعلق خواهد گرفت.

جمع‌بندی

امروزه سازمان تامین اجتماعی تمهیدات بسیاری را در جهت رفاه بیمه‌شدگان اندیشیده است. با آگاهی داشتن از حق و حقوق کارمندی و کارگری می‌توانید تا حد زیادی نگرانی‌های مالی خود را کاهش دهید. در این مقاله غرامت ایام بارداری، شرایط و نحوه پرداخت آن را بررسی کردیم. چنانچه سوالی دارید، در قسمت کامنت با ما به اشتراک بگذارید.

سوالات متداول