مالیات اجاره املاک ۱۴۰۵؛ محاسبه آنلاین + جدول مالیات اجاره 1405

فصل اول از باب سوم قانون مالیات‌های مستقیم، از ماده ۵۲ تا ۸۰ مربوط به فصل مالیات بر درآمد املاک است. کلیۀ اشخاص حقیقی و حقوقی بابت درآمد‌های حاصل از اجاره املاک باید مالیات اجاره پرداخت کنند. در طبقه‌بندی انواع مالیات، مالیات اجاره در دسته مالیات مستقیم و زیرمجموعه مالیات املاک و مستغلات قرار می‌گیرد. در این مقاله از محاسبان، با مفهوم مالیات اجاره و نحوه محاسبه مالیات بر درآمد اجاره املاک در سال 1405 آشنا می‌شویم.

محاسبه آنلاین مالیات اجاره 1405

برای محاسبه آنلاین مالیات اجاره املاک خود می‌توانید با وارد کردن اطلاعاتی مانند شخصیت مالیاتی (حقیقی یا حقوقی) و مبلغ اجاره‌بهای ماهیانه، میزان مالیات قابل پرداخت در سال ۱۴۰۵ را مشاهده کنید.

مالیات اجاره چیست؟

مالیات بر اجاره املاک، نوعی مالیات بر درآمد است که از درآمد حاصل از اجاره دادن ملک دریافت می‌شود. مطابق قانون مالیات‌های مستقیم، هر شخصی که از طریق اجاره دادن ملک خود درآمد کسب می‌کند، مکلف است سهمی از این درآمد را به‌عنوان مالیات به دولت پرداخت کند.

به بیان ساده‌تر، وقتی ملکی را اجاره می‌دهید، درآمد اجاره شما، پس از کسر 25درصد از کل مبلغ اجاره بابت هزینه‌ها، استهلاک و تعهدات مالک، مشمول مالیات اجاره می‌شود.

جدول مالیات اجاره ۱۴۰۵

اگر موجر (مالک) شخص حقیقی باشد، مالیات بر درآمد اجاره پس از کسر ۲۵٪ به نرخ‌های ماده ۱۳۱ قانون مالیاتهای مستقیم محاسبه می‌شود. به این ترتیب نرخ محاسبه مالیات بر در‌ا‌مد اجاره ملک برای مالکین حقیقی مطابق جدول زیر تعیین می‌شود:

محاسبه مالیات اجاره

مطابق با ماده ۵۴ قانون مالیات‌های مستقیم، مبنای تشخیص مالیات اجاره به قرارداد اجاره اعم از رسمی یا عادی بستگی دارد. همچنین در موارد زیر، مبنای محاسبه درآمد اجاره ارقام درج شده در جدول املاک اعلام شده توسط سازمان مالیاتی است:

• در مواردی که قرارداد وجود نداشته باشد یا از ارائه قرارداد خودداری شود.
• مبلغ قرارداد کمتر از ۸۰% ارقام درج شده در جدول اعلامی توسط سازمان مالیاتی باشد.
• واحدهای مسکونی مشمول ماده ۵۴ مکرر قانون مالیات‌های مستقیم.

نحوه محاسبه مالیات اجاره اشخاص حقیقی

مالیات اجاره شخص حقیقی، نوعی مالیات مستقیم است که از درآمد حاصل از اجاره املاک متعلق به اشخاص حقیقی دریافت می‌شود. در این حالت، مالک ملک که درآمد حاصل از اجاره را دریافت می‌کند، موظف است مالیات را به سازمان امور مالیاتی پرداخت کند. 

برای محاسبه مالیات اجاره شخص حقیقی، ابتدا برخی هزینه‌ها و معافیت‌های قانونی (مانند هزینه تعمیرات یا معافیت‌های خاص برای املاک مسکونی در برخی مناطق) از کل اجاره‌بها کسر می‌شود. سپس بر طبق میزان درآمد مشمول مالیات (پس از کسر معافیت‌ها)، نرخ مالیات که معمولاً به صورت تصاعدی (۱۰ تا ۲۵ درصد) است، اعمال می‌شود.

نحوه محاسبه مالیات اجاره اشخاص حقوقی

مالیات اجاره اشخاص حقوقی مطابق با قانون مالیات‌‌های مستقیم و مالیات بر درآمد املاک و مستغلات محاسبه می‌شود. این مالیات بر‌اساس درآمد حاصل از اجاره املاک متعلق به اشخاص حقوقی و با نرخ ثابت ماده ۱۰۵ قانون مالیاتهای مستقیم تعیین شده و اشخاص حقوقی را موظف به ارائه اظهارنامه و پرداخت آن می‌کند. 

برای محاسبه مالیات اجاره اشخاص حقوقی از کل درآمد اجاره‌بها، ابتدا هزینه‌های قابل قبول (مانند هزینه‌های تعمیرات، نگهداری و معافیت‌های قانونی) کسر می‌شود. سپس درآمد خالص به عنوان درآمد مشمول مالیات با نرخ ثابت ۲۵% محاسبه می‌شود.

مالیات بر اجاره بر عهده کیست؟

پرداخت کنندهٔ مالیات اجاره املاک طبق ماهیت مستأجر اعم از حقیقی یا حقوقی متفاوت است: 

1. در صورت حقیقی بودن مستأجر

هرگاه مستأجر شخص حقیقی باشد، مسئولیت پرداخت مالیات بر درآمد اجاره برعهده موجر است و این مالیات پس از ارائه اظهارنامه از مالک ملک مطالبه می‌شود.

2. در صورت حقوقی بودن مستأجر

هرگاه مستأجر شخص حقوقی باشد، طبق تبصره ۹ ماده ۵۳ قانون مالیات‌های مستقیم، مستأجر موظف است هنگام پرداخت اجاره، مالیات متعلق را از اجاره بها کسر و حداکثر تا پایان ماه بعد، آن را به حساب سازمان امور مالیاتی واریز و رسید پرداخت را به موجر تحویل دهد.

مالیات مغازه اجاره‌ای بر عهده کیست؟

بر‌اساس ماده ۵۴ قانون مالیات‌های مستقیم، مالیات مغازه اجاره‌ای هم مانند سایر املاک بر عهده موجر است، مگر اینکه مستاجر شخص حقوقی باشد. در این صورت، مستاجر حقوقی وظیفه کسر و پرداخت مالیات تکلیفی را دارد. نکته مهم این است که مغازه‌ها معمولاً مشمول معافیت زیربنایی نمی‌شوند، مگر در موارد خاص مانند اجاره به نهادهای دولتی.

معافیت مالیات بر اجاره مغازه

برخلاف املاک مسکونی، املاک تجاری مانند مغازه‌ها از معافیت مبتنی بر متراژ برخوردار نیستند. با این حال، در صورتی که مغازه به صورت رایگان به نهادهای دولتی اجاره داده شود، ممکن است معافیت اعمال شود.

چه کسانی از مالیات بر اجاره معاف هستند؟

برخی افراد و املاک بر‌اساس ماده‌های ۵۳، ۵۵ و ۵۷ قانون مالیات‌های مستقیم، مشمول معافیت مالیات اجاره می‌شوند. این معافیت‌ها به شرح زیر است: 

• معافیت خانوادگی: اگر ملک مسکونی به اقوام درجه یک بدون دریافت اجاره واگذار شده باشد، معاف از مالیات اجاره خواهد بود.
• معافیت برای افراد بدون درآمد جانبی: اگر فردی تنها درآمدش از اجاره‌بها ملک است، می‌تواند از این معافیت بهره‌مند شود.
• معافیت زیربنا: همانطور که ذکر شد در تهران ملک کمتر از ۱۵۰ متر و در شهرستان ملک کمتر ۲۰۰ متر از پرداخت مالیات اجاره معاف هستند.
• معافیت برای نوسازی: مبلغی که برای نوسازی و بازسازی از ادارات دولتی یا نیمه دولتی دریافت می‌شود، مشمول مالیات نمی‌شود.
• معافیت به دلیل اجاره به اقشار خاص: اگر ملک به اقشار خاص جامعه مانند افراد تحت حمایت مراکز خاص مثل بهزیستی، خانواده‌های دارای ۳ فرزند یا بیشتر و همینطور اقشار سه دهک پایین جامعه اجاره داده شود، مالیاتی به اجاره تعلق نمی‌گیرد.
• معافیت املاک دولتی: خانه‌های سازمانی که به اشخاص حقوقی داده شده و همچنین املاکی که به وزارتخانه‌ها، موسسات دولتی و تشکیلات وابسته به آنها واگذار شده است، از پرداخت مالیات معاف هستند.
• معافیت مالک پس از فروش و عدم تخلیه ملک: فروش ملک توسط مالک و تخصیص مدت شش ماهه برای تخلیه ملک بدون پرداخت اجاره بها.
• معافیت طبق ساخت و ساز اصول ساختمان‌سازی: مالکانی که مجتمع‌های مسکونی خود را (بیش از ۳ واحد) مطابق با الگوی مصرف مسکن و به درخواست اداره راه و شهرسازی ساخته‌اند، شامل این معافیت می‌شوند. 

پرداخت مالیات تکلیفی اجاره

مهلت پرداخت مالیات بر درآمد اجاره، بسته به شخصیت حقوقی یا حقیقی مستأجر، تابع مقررات متفاوتی است.

۱. مالیات تکلیفی در صورت مستأجر حقیقی

زمانی‌که مستأجر یک شخص حقیقی باشد، مسئولیت اصلی پرداخت مالیات بر عهدهٔ موجر (مالک) است.

• مهلت ارسال اظهارنامه: موجر موظف است در مهلت مقرر که معمولاً تا پایان تیرماه هر سال است، نسبت به تکمیل و ارسال اظهارنامه مالیات اجاره املاک اقدام کند.
• نحوه اقدام: ارسال این اظهارنامه به‌صورت کاملاً الکترونیکی و از طریق درگاه ملی خدمات مالیات به نشانی my.tax.gov.ir انجام می‌گیرد.

۲. مالیات تکلیفی در صورت مستأجر حقوقی

در صورتی‌که مستأجر یک شخص حقوقی باشد، تکالیف مالیاتی متفاوت است و باید مالیات اجاره تحت عنوان مالیات تکلیفی پرداخت شود.

• مهلت پرداخت: مستأجر حقوقی مکلف است مالیات هر ماه را کسر کرده و حداکثر تا پایان ماه بعد به سازمان امور مالیاتی پرداخت کند (به‌عنوان مثال، مهلت پرداخت مالیات اجاره مربوط به ماه آذر، تا پایان دی‌ماه است).
• نحوه پرداخت: در حال حاضر، صدور قبض مالیات تکلیفی اجاره به‌صورت آنلاین امکان‌پذیر نیست. بنابراین، مستأجر حقوقی باید برای دریافت قبض به‌صورت حضوری به اداره امور مالیاتیِ محل وقوع ملک مراجعه کند.

جریمه عدم پرداخت مالیات اجاره

قانون‌گذار برای عدم رعایت تکالیف پرداخت مالیات اجاره، جرایم غیرقابل‌ بخشش در نظر گرفته است:

• جرایم اشخاص حقیقی (موجر): طبق ماده ۱۹۲ قانون مالیات‌های مستقیم، چنانچه موجر در موعد مقرر اقدام به تسلیم اظهارنامه نکند، مشمول جریمه‌ای معادل ۱۰ درصد مالیات متعلق خواهد شد که این جریمه قابل‌ بخشش نیست.
• جرایم اشخاص حقوقی (مستأجر): مطابق ماده ۱۹۹ قانون مالیات‌های مستقیم، در صورت عدم کسر یا پرداخت مالیات تکلیفی در موعد مقرر، مستأجر حقوقی مشمول این جرایم است:
  1. جریمه‌ای معادل ۱۰ درصد مالیات پرداخت‌نشده در موعد مقرر.
  2. جریمه‌ای معادل ۲.۵ درصد مالیات، به‌ازای هر ماه تأخیر نسبت به مدت زمان تأخیر از سررسید پرداخت.

جمع‌بندی

مالیات اجاره، یکی از مهم‌ترین انواع مالیات‌های مستقیم است که بر درآمد حاصل از اجاره املاک مسکونی، تجاری و اداری اعمال می‌شود. این مالیات طبق‌ ۷۵% اجاره‌بهای سالیانه و با نرخ‌های پلکانی برای اشخاص حقیقی و نرخ ثابت ۲۵% برای اشخاص حقوقی محاسبه می‌شود. به نظر شما نرخ ۲۵ درصد کسر بابت هزینه و استهلاک، منطبق با واقعیت‌های بازار است؟ نظرات خود را در کامنت‌ها با ما به اشتراک بگذارید.

سوالات متداول